{"id":1590,"date":"2019-05-09T11:55:05","date_gmt":"2019-05-09T10:55:05","guid":{"rendered":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/?page_id=1590"},"modified":"2023-12-06T10:23:10","modified_gmt":"2023-12-06T09:23:10","slug":"pan-apoteker","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/pan-apoteker\/","title":{"rendered":"Pan Apoteker"},"content":{"rendered":"\n<div class=\"wp-block-columns has-2-columns\">\n<div class=\"wp-block-column\">\n<h6>Autor: Katarzyna Ryrych<\/h6>\n\n\n\n<h6>Ilustracje: Katarzyna Ryrych<\/h6>\n\n\n\n<h6>Rok wydania: 2018<\/h6>\n\n\n\n<h6>Wydawnictwo: Literatura<\/h6>\n\n\n\n<h6>Miejsce wydania: \u0141\u00f3d\u017a<\/h6>\n\n\n\n<h6>Liczba stron: 117<\/h6>\n\n\n\n<h6>ISBN: 9788376726403<\/h6>\n\n\n\n<h6>Uwagi: Seria &#8220;Wojny doros\u0142ych \u2013 historie dzieci&#8221;<\/h6>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column\">\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"alignright\"><img loading=\"lazy\" width=\"270\" height=\"380\" src=\"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/05\/img-pub-uploads-pan-apotekerjpg-1500-800-1536148685-1331984-e1557744844811.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1785\"\/><figcaption>Wykorzystanie ok\u0142adki za zgod\u0105 wydawcy. \u00a9Wydawnictwo Literatura<\/figcaption><\/figure><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><em>Pan Apoteker<\/em> to kolejna \u2013 po <a href=\"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/bombka-babci-zilbersztajn\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Bombce babci Zilbersztajn<\/em><\/a> \u2013 ksi\u0105\u017cka Katarzyny Ryrych po\u015bwi\u0119cona Zag\u0142adzie. Tym razem autorka postanowi\u0142a opowiedzie\u0107 m\u0142odemu czytelnikowi histori\u0119 <a href=\"https:\/\/sprawiedliwi.org.pl\/pl\/historie-pomocy\/historia-tadeusza-pankiewicza\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Tadeusza Pankiewicza<\/a>, w\u0142a\u015bciciela Apteki Pod Or\u0142em, kt\u00f3ra z chwili ustanowienia granic <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/miejscowosci\/k\/512-krakow\/116-miejsca-martyrologii\/47313-getto-w-krakowie\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">krakowskiego getta<\/a> pozosta\u0142a w jego obr\u0119bie, cho\u0107 pracowali w niej tylko chrze\u015bcijanie. Umo\u017cliwi\u0142o to Pankiewiczowi niesienie pomocy \u017cydowskim ofiarom na miejscu, aptekarz mia\u0142 bowiem mo\u017cliwo\u015b\u0107 swobodnego prowadzenia lokalu oraz przechodzenia przez granice dzielnicy \u017cydowskiej. Czytelnik, \u015bledz\u0105c losy dziewczynki Blumy, jej rodziny i przyjaci\u00f3\u0142, poznaje \u015bwiat krakowskiego getta (w tym bezlitosnego szefa policji \u017cydowskiej Symch\u0119 Spir\u0119) i narastaj\u0105cych z czasem anty\u017cydowskich represji, prowadz\u0105cych do \u201ewysiedlenia\u201d, a wi\u0119c \u2013 jak mo\u017ce domy\u015bli\u0107 si\u0119 czytelnik \u2013 wywiezienia do obozu pracy przymusowej w <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/miejscowosci\/p\/1585-podgorze-ob-dzielnica-krakowa\/116-miejsca-martyrologii\/49499-niemiecki-nazistowski-oboz-koncentracyjny-plaszow\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">P\u0142aszowie<\/a>, a nast\u0119pnie do oboz\u00f3w zag\u0142ady. <\/span><\/p>\n<p class=\"p1\"><span class=\"s1\"><em>Pan Apoteker<\/em> to pierwsza polska opowie\u015b\u0107 dla dzieci po\u015bwi\u0119cona krakowskiemu gettu, zwracaj\u0105ca uwag\u0119 na jego specyficzne usytuowanie (na <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/miejscowosci\/p\/1585-podgorze-ob-dzielnica-krakowa\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Podg\u00f3rzu<\/a>) oraz ogrodzenie, kt\u00f3re wizualnie przypomina\u0142o ustawione jedna obok drugiej macewy, \u017cydowskie nagrobki. Co wa\u017cne, historii II wojny \u015bwiatowej towarzyszy bardzo du\u017co informacji o kulturze i religii \u017cydowskiej, kt\u00f3re rzadko pojawiaj\u0105 si\u0119 w innych polskich utworach o Zag\u0142adzie skierowanych do niedoros\u0142ych odbiorc\u00f3w. Czytelnik dowie si\u0119 \u2013 zar\u00f3wno z tekstu g\u0142\u00f3wnego, jak i przypis\u00f3w \u2013 na czym polegaj\u0105 \u017cydowskie \u015bwi\u0119ta (np. <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/purim\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Purim<\/a>, <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/tradycja-i-kultura-zydowska\/swieta\/lag-ba-omer\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Lag ba-Omer<\/a>, <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/szawuot\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Szawuot<\/a>), co znale\u017a\u0107 mo\u017cna w <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/tora\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Torze<\/a> i <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/talmud\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Talmudzie<\/a>, czym jest <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/kabala\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">kaba\u0142a<\/a>, <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/maca\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">maca<\/a> i <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/cheder\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">cheder<\/a>, a kim <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/dybuk\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">dybuk<\/a>, Haman i <a href=\"https:\/\/sztetl.org.pl\/pl\/slownik\/golem\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">golem<\/a>.<\/span><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<h6>Bibliografia:<\/h6>\n<ul>\n<li><span class=\"s1\">Karczewska, A., <i>Pami\u0119\u0107 i empatia. O dzieci\u0119cej literaturze Zag\u0142ady<\/i>, [w:] <i>Pami\u0119\u0107 o Zag\u0142adzie w polskoj\u0119zycznej i niemieckoj\u0119zycznej literaturze autorek i autor\u00f3w drugiego oraz trzeciego pokolenia post-Szoah \/ Das Ged\u00e4chtnis an die Shoah in der polnischen und deutschsprachigen Literatur von Autorinnen und Autoren der zweiten und dritten Post-Shoah-Generation<\/i>, red. I. von der L\u00fche, S.J. \u017burek, Lublin 2019, s. 265\u2013300;<\/span><\/li>\n<li><span class=\"s2\">Rybak, K. <em>Dzieci\u0144stwo w labiryncie getta. Recepcja mitu labiryntu w polskiej literaturze dzieci\u0119cej o<\/em> <em>Zag\u0142adzie<\/em>, Warszawa 2019 (s. 15, 69, 92);<\/span><\/li>\n<li>Rybak, K., <i>Stosunki polsko-\u017cydowskie i Zag\u0142ada w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku<\/i>, [w:] <i>Stosunki polsko-\u017cydowskie<\/i>, t. 2, <em>Kultura. Literatura, sztuka i nauka w XX wieku<\/em>, red. Z. Tr\u0119bacz, Warszawa 2020, s. 171\u2013187 (s. 174, przyp. 7; 178);<\/li>\n<li>Rybak, K., <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.31261\/NoZ.2021.07.09\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Zag\u0142ada i ideologia w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku<\/em><\/a>, \u201eNarracje o Zag\u0142adzie<span class=\"s2\">\u201d<\/span>, nr 1(7), 2021, s. 155\u2013173 (s. 162, 164);<\/li>\n<li>Rybak, K., <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.32798\/dlk.634\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>\u201eZupe\u0142nie inne miasto<span class=\"s2\">\u201d. Obrazy warszawskiego getta w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku<\/span><\/em><\/a>, \u201eDzieci\u0144stwo. Literatura i Kultura<span class=\"s2\">\u201d<\/span>, nr 3(1), 2021, s. 67\u201384 (s. 69, przyp. 6);<\/li>\n<li>Rybak, K.,\u00a0<em>Obrazowanie Zag\u0142ady. Narracje holokaustowe w polskiej literaturze XXI wieku dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy<\/em>, Warszawa 2023;<\/li>\n<li><span class=\"s2\">Wawer, K., <a href=\"https:\/\/doi.org\/10.14746\/pi.2021.13.13\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Lekcje (polskiego) z wielokulturowo\u015bci. Praca z seri\u0105 <\/em>Wojny doros\u0142ych \u2013 historie dzieci <em>w szkole podstawowej na wybranych przyk\u0142adach<\/em><\/a>, \u201ePolonistyka. Innowacje&#8221;, nr 13, 2021, s. 145\u2013161 (s. 146)<\/span>.<\/li>\n<\/ul>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Autor: Katarzyna Ryrych Ilustracje: Katarzyna Ryrych Rok wydania: 2018 Wydawnictwo: Literatura Miejsce wydania: \u0141\u00f3d\u017a Liczba stron: 117 ISBN: 9788376726403 Uwagi: Seria &#8220;Wojny doros\u0142ych \u2013 historie dzieci&#8221; Pan Apoteker to kolejna \u2013 po Bombce babci Zilbersztajn \u2013 ksi\u0105\u017cka Katarzyny Ryrych po\u015bwi\u0119cona Zag\u0142adzie. Tym razem autorka postanowi\u0142a opowiedzie\u0107 m\u0142odemu czytelnikowi histori\u0119 Tadeusza Pankiewicza, w\u0142a\u015bciciela Apteki Pod Or\u0142em, kt\u00f3ra z chwili ustanowienia granic krakowskiego getta pozosta\u0142a w jego obr\u0119bie, cho\u0107 pracowali w niej tylko chrze\u015bcijanie. Umo\u017cliwi\u0142o to Pankiewiczowi niesienie pomocy \u017cydowskim ofiarom na miejscu, aptekarz mia\u0142 bowiem mo\u017cliwo\u015b\u0107 swobodnego prowadzenia lokalu oraz przechodzenia przez granice dzielnicy \u017cydowskiej. Czytelnik, \u015bledz\u0105c losy dziewczynki Blumy, jej rodziny i przyjaci\u00f3\u0142, poznaje \u015bwiat krakowskiego getta (w tym bezlitosnego szefa policji \u017cydowskiej Symch\u0119 Spir\u0119) i narastaj\u0105cych z czasem anty\u017cydowskich represji, prowadz\u0105cych do \u201ewysiedlenia\u201d, a wi\u0119c \u2013 jak mo\u017ce domy\u015bli\u0107 si\u0119 czytelnik \u2013 wywiezienia do obozu pracy przymusowej w P\u0142aszowie, a nast\u0119pnie do oboz\u00f3w zag\u0142ady. Pan Apoteker to pierwsza polska opowie\u015b\u0107 dla dzieci po\u015bwi\u0119cona krakowskiemu gettu, zwracaj\u0105ca uwag\u0119 na jego specyficzne usytuowanie (na Podg\u00f3rzu) oraz ogrodzenie, kt\u00f3re wizualnie przypomina\u0142o ustawione jedna obok drugiej macewy, \u017cydowskie nagrobki. Co wa\u017cne, historii II wojny \u015bwiatowej towarzyszy bardzo du\u017co informacji o kulturze i religii \u017cydowskiej, kt\u00f3re rzadko pojawiaj\u0105 si\u0119 w innych polskich utworach o Zag\u0142adzie skierowanych do niedoros\u0142ych odbiorc\u00f3w. Czytelnik dowie si\u0119 \u2013 zar\u00f3wno z tekstu g\u0142\u00f3wnego, jak i przypis\u00f3w \u2013 na czym polegaj\u0105 \u017cydowskie \u015bwi\u0119ta (np. Purim, Lag ba-Omer, Szawuot), co znale\u017a\u0107 mo\u017cna w Torze i Talmudzie, czym jest kaba\u0142a, maca i cheder, a kim dybuk, Haman i golem. \u00a0 Bibliografia: Karczewska, A., Pami\u0119\u0107 i empatia. O dzieci\u0119cej literaturze Zag\u0142ady, [w:] Pami\u0119\u0107 o Zag\u0142adzie w polskoj\u0119zycznej i niemieckoj\u0119zycznej literaturze autorek i autor\u00f3w drugiego oraz trzeciego pokolenia post-Szoah \/ Das Ged\u00e4chtnis an die Shoah in der polnischen und deutschsprachigen Literatur von Autorinnen und Autoren der zweiten und dritten Post-Shoah-Generation, red. I. von der L\u00fche, S.J. \u017burek, Lublin 2019, s. 265\u2013300; Rybak, K. Dzieci\u0144stwo w labiryncie getta. Recepcja mitu labiryntu w polskiej literaturze dzieci\u0119cej o Zag\u0142adzie, Warszawa 2019 (s. 15, 69, 92); Rybak, K., Stosunki polsko-\u017cydowskie i Zag\u0142ada w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku, [w:] Stosunki polsko-\u017cydowskie, t. 2, Kultura. Literatura, sztuka i nauka w XX wieku, red. Z. Tr\u0119bacz, Warszawa 2020, s. 171\u2013187 (s. 174, przyp. 7; 178); Rybak, K., Zag\u0142ada i ideologia w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku, \u201eNarracje o Zag\u0142adzie\u201d, nr 1(7), 2021, s. 155\u2013173 (s. 162, 164); Rybak, K., \u201eZupe\u0142nie inne miasto\u201d. Obrazy warszawskiego getta w polskiej literaturze dzieci\u0119cej XXI wieku, \u201eDzieci\u0144stwo. Literatura i Kultura\u201d, nr 3(1), 2021, s. 67\u201384 (s. 69, przyp. 6); Rybak, K.,\u00a0Obrazowanie Zag\u0142ady. Narracje holokaustowe w polskiej literaturze XXI wieku dla dzieci i m\u0142odzie\u017cy, Warszawa 2023; Wawer, K., Lekcje (polskiego) z wielokulturowo\u015bci. Praca z seri\u0105 Wojny doros\u0142ych \u2013 historie dzieci w szkole podstawowej na wybranych przyk\u0142adach, \u201ePolonistyka. Innowacje&#8221;, nr 13, 2021, s. 145\u2013161 (s. 146).<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1590"}],"collection":[{"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1590"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1590\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3635,"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1590\/revisions\/3635"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/oczamidziecka.al.uw.edu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1590"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}